NİLÜFER TIRPAN

LİSE SEÇİMİ: “Çocuğunuzun Nasıl Bir Yetişkin Olmasını İstiyorsunuz?”

Merkezi yerleştirme sınavlarının sona ermesiyle birlikte anne babaları en çok meşgul eden konu, çocukları için doğru okulu seçmek olmaktadır. Ergenlik döneminin en yoğun yaşandığı yıllar lise dönemine denk gelmektedir. Bu yıllar içerisinde kimlik arayışı yaşayan ve kendini yeniden inşa eden genç için lise seçimi, üniversite seçimi ile eşdeğer önem taşımakta hatta çoğu zaman üniversite tercihlerinin de belirleyicisi olmaktadır.

Pek çok lise türünün olduğu ve bu liselerin de kendi içlerinde özel ve devlet liseleri olarak ayrıldığı düşünüldüğünde, seçim yapmanın kolay olduğu söylenemez. Bu aşamada çocuğunuzun ne tür bir lisede okumak istediği sorusuna verilecek cevap okul tercihinizde en belirleyici etkeni oluşturmaktadır.

Lise tercihi yaparken öğrencinin ve ailenin belirleyeceği eğitim hedefleri de önemlidir. Bu hedefler belirlenirken öğrencinin gelişimsel özellikleri, yetenekleri ve kişilik özelliklerinin dikkate alınması; mutlu ve başarılı bir geleceğin tasarlanması için en önemli adımdır. Çocuğunuzun akademik performansı, liseden sonra üniversite ile ilgili kurduğu hayaller, yapmak istediği mesleğin teoriye mi yoksa pratiğe mi dayalı olduğu, akademik alandan mı yoksa sportif ve sanatsal faaliyetlerde mi başarılı olduğu, fen ağırlıklı ya da sosyal bilimler ağırlıklı bir eğitim tercih etmesi gibi pek çok alt başlığa verilen yanıtlar okul seçimini büyük ölçüde netleştirmektedir.

Lise türünüzü belirledikten sonra yapacağınız okul seçimlerini kolaylaştırmak için hangi kriterlere dikkat etmelisiniz?

-Eğitim Müfredatı: Seçeceğiniz lisenin öğretim kadrosu, ders saatleri, okulun akademik başarıları, kullandığı ek kaynaklar, bu kaynaklarının takibinin nasıl yapıldığı, öğrenilmeyen ya da pekiştirilmesi gereken derslerin konuları için nasıl bir çözüm planı sunulduğu, bireysel öğrenme farklılıklarına karşı tutumları, yazılılar dışında uyguladıkları sınavlar ve bu sınavlara dair verilen geri bildirimlerin niteliği, teknolojiye yaptıkları yatırımlar, kodlama vb derslerin müfredatta bulunması, veliler ile hangi sıklıkta paylaşım yapıldığı, akademik gelişimin dışında öğrencinin gelişimini hangi alanlarda destekledikleri gibi pek çok unsura dikkat edilmelidir.

-Fiziki Yapı: Okulların fiziki yapısı verilen eğitim kalitesini önemli ölçüde etkilemektedir. Öğrencinin etkileşimli bir öğrenme sağlayabileceği şekilde tasarlanmış sınıfların olması, bu sınıflardaki öğrenci sayısının öğretmen ile iletişime geçmeye izin verir şekilde planlanması, ışıklandırma ve havalandırma sistemlerinin eğitime elverişli şekilde düzenlenmesi öğrenmenin daha verimli bir şekilde gerçekleşmesini sağlayacaktır. Öğrencilerin kendilerini farklı dallarda ifade edebilmeleri, öğrendiklerini pekiştirebilmeleri ve kendilerini geliştirebilmeleri için spor, sanat, laboratuar ve kütüphane alanlarının okulda yer alması da oldukça önemlidir.

-Yabancı Dil: Günümüzde bir tercihten çok zorunluluk haline gelen yabancı dil eğitiminin kalitesi, hatta bir yabancı dilin yanında ikinci bir yabancı dilin de lise eğitimi içerisinde alınması gençlerin kariyer hedeflerini belirleme ve dünyayı anlamalarında en önemli kriter haline gelmiştir. Bu eğitim incelenirken teoriden çok pratiğe önem veren öğrenciye öğrendiği dili kullanma fırsatı sunan çalışmalar yapan okulları seçmeye önem verilmelidir.

-Okulun öğrenciye sunacağı düşünme, yaratma ve sorgulama imkânları: Sadece akademik müfredatı uygulayan ve öğrencinin söz sahibi olmadığı okul ortamında sağlıklı bir öğrenme gerçekleşemez. Sağlıklı sosyal ve bilişsel gelişim için demokratik bir okul kültürüne ihtiyaç vardır. Öğrencilere çeşitli faaliyetlerle kendilerini ifade etme fırsatı tanıyan okullar kendine doğru ifade eden ve özgüvenli bireylerin yetişmesine yardımcı olmaktadır. İyi bir üniversite eğitimi ya da akademik olarak yoğun bir programdan öte kendini tanıyan ve ilişkilerini yönetebilen bireyler hayatta her zaman daha başarılı olmaktadır.

-Sosyal Sorumluluk Projeleri: Sosyal sorumluluk projeleri öğrencilerin yardımlaşma, empati, duyarlılık gibi özelliklerinin gelişmesine yardımcı olmaktadır. Toplum için iyi bir şeyler yapmanın enerjisi ile hayatını daha anlamlı kılan öğrencilerin akademik ve sosyal yaşamda da daha başarılı olduğu yadsınamaz bir gerçektir.

-Destek Hizmetler: Kendini ve başkalarını anlamaya çalışan, yeni okuluna arkadaşlarına, değişen düşünce ve fiziki yapısına dair olumlu ve olumsuz duygular besleyen öğrencinin en çok destek alacağı yer rehberlik servisidir. Rehberlik servisi, öğrencinin, gelişim dönemi özelliklerini ve bireysel farklılıklarını göz önünde bulundurarak güçlü ve desteklenmesi gereken yönlerini belirler. Bireysel görüşmeler ve envanterler yoluyla öğrencinin sorunları ve ilgilerini tespit eder ve gerekli yönlendirmeleri yapar. Okul, aile, öğrenci ve öğretmen arasındaki iletişimin sağlıklı bir şekilde ilerlemesi için rehberlik servisi oldukça önemlidir.

-Ev ve Okul Mesafesi: Okul seçimindeki en önemli unsurlardan biri de ev ve okul arasındaki mesafedir. Bu konuda yapılacak olan seçimde önerimiz okul ile ev arasındaki mesafenin bir saati aşmaması yönündedir. Mesafe uzadıkça sabah okula gitmek için uyanılan saat ve akşam eve geliş zamanı öğrencinin öğrenme performansı, okula karşı tutumu ve ödev yapma alışkanlığını olumsuz yönde etkilemektedir.

-Üniversite sınavlarındaki başarıları ve bu sınavlara hazırlık sürecinde yapılan çalışmalar: Lise seçiminde velileri ve öğrenciyi en çok ilgilendiren konulardan biri de tercih edilen okulun üniversite yerleştirme oranlarıdır. Kayıt görüşmesi esnasında veliler tarafından en çok sorulan soru, mezun öğrencilerin hangi üniversiteler yerleştiğidir. Üniversite başarısı ve öğrencilerin yerleştiği bölümler bir anlamda okulun kartviziti gibidir. Çocuğunuzu hedeflediği üniversiteye yerleşmesi için okulda yapılacak akademik çalışmalar, ders saatleri, ek çalışmalar, motivasyon ve yönlendirme çalışmaları, uygulanacak sınav sayısı, bu sınavların değerlendirme kriterleri, öğrenciye ve veliye verilecek geri dönütler, üniversite tercih aşamasında verilecek danışmanlık gibi pek çok başlık için okul idaresi ve mezunlardan bilgi alınmalıdır.

 

Nilüfer TIRPAN

Psikolojik Danışman