KonusMAYA etkinliğinde “Dokuz Tip Mizaç Modeli” anlatıldı

Geçtiğimiz haftasonu Maya Okulları, “Haydi Eğitim KonuşMAYA” başlığında bir etkinlik düzenledi ve Eğitimde Dokuz Tip Mizaç Modeli’ni (DTMM) değişik açılardan izleyenleriyle buluşturdu…

Son günlerde adını daha sık duymaya başladığımız “Eğitimde Dokuz Tip Mizaç Modeli” Prof. Dr. Ziya Selçuk’un da içinde olduğu bir grup psikiyatr, psikolog, psikolojik danışman ve eğitim bilimci ve psikolog uzman tarafından hazırlanmış bir model. Aslında kısaca yaşamın temel taşı olarak insanı alan ve tüm ekibin “insanın insana yolculuğu” olarak tanımladığı bir çalışma…

DTMM’yi ilk duyduğu andan itibaren hayatında kendisini en çok heyecanlandıran projelerden biri olduğunu söyleyen Prof. Dr. Ziya Selçuk, bu modeli neden önemsediğini şöyle ifade ediyor; “Bir öğretmenin, öğrencinin mizacını bilmek, onların yaşamındaki ana yönelişi, temel amacı ve algısal özellikleri bilmek anlamına geliyor.”

Maya Okulları ekibi tarafından hazırlanan, hem Ankara’dan hem de Ankara dışından izleyicilerin ağırlandığı etkinlikte, Prof. Dr. Ziya Selçuk’un DTMM’ni anlatan sunumu, ilgili derneğin kurucu üyelerinden Uzman Psikiyatr Enver Demirel Yılmaz ile Uzman Psikiyatr Mehmet Fatih Üstündağ’ın katıldıkları “İki Psikiyatristin Dedikodusu” bölümü, mizaç tiplerine yönelik film analizi, veli, öğretmen ve öğrencilerinin desteğiyle hazırlanmış kısa bir piyes, Psikolog ve Aile Danışmanı Özge Ünal tarafından bu piyese ilişkin yapılan yorum, Uzman Psikolog Alp Örek’in sunduğu “Aşk ve Mizaç” bölümleri yer aldı. Gün boyu süren etkinliği her yönüyle yöneten Maya’lı öğrenciler hazırladıkları müzik dinletileriyle de katılımcıların ilgi odağı oldu. Eğitim ve Eğitim sitesi editörü Ece Karaboncuk’un moderatörlüğünü üstlendiği etkinlik, Periscope üzerinden yaptığı yayınlarla salon dışındaki izleyicilere de ulaşmış oldu. 

Nedir Bu Dokuz Tip Mizaç Modeli?

DTMM’ye göre her insan, dokuz farklı mizaç tipinden biri ile dünyaya gelir. Bu dokuz ayrı tipin hepsinin kendisine göre bir arayışı, yönelimi ve ihtiyaç dili vardır. Mizaç tipleri, gruplarının isimlerini, o mizaç tipindeki bireylerin en temel ihtiyaç ve arayışlarından alır… Şöyle sıralanır; 

DTM1: Kusursuzluğu Arayan Mizaç Tipi

DTM2: Duyguları Hissetmeyi Arayan Mizaç Tipi

DTM3: Hayran Olunacak Kendilik İmajı Arayan Mizaç Tipi

DTM4: Duyguların Anlamını Arayan Mizaç Tipi

DTM5: Bilginin Anlamına Ulaşmayı Arayan Mizaç Tipi

DTM6: Entelektüel Dinginlik Arayan Mizaç Tipi

DTM7: Keşfetmenin Hazzını Arayan Mizaç Tipi

DTM8: Mutlak Güç Arayan Mizaç Tipi

DTM9: Duyumsal-Hareketsel Konfor Arayan Mizaç Tipi

Derneği de var…

Derneğin kurucu üyeleri, kuruluş sürecini ve şu anki yapılarını şöyle özetliyor; “Yaklaşık 10 yıl önce, insanın psikolojik DNA’sını keşfetmek üzere çıktığımız yolculuk, Dokuz Tip Mizaç Modeli’nin doğumunun da başlangıcı oldu. Günümüzde, bilimselliği uluslararası düzeyde kabul edilen Dokuz Tip Mizaç Modeli, aynı zamanda Dünya’da Türk Bilim insanları tarafından geliştirilen ilk ve tek bilimsel mizaç modeli olma özelliğine sahiptir. Dokuz Tip Mizaç Modeli çerçevesinde Psikiyatr, Psikolog ve Eğitimcilerden oluşan geniş bir ekip, psikiyatri, psikoloji ve eğitim alanlarında akademik yayınlar yapmakta, klinik alanda bireysel, çift ve çocuklara yönelik danışmanlık hizmeti vermekte, aynı zamanda alanında uzman profesyonellerle işbirliği içinde insan kaynakları modeli ve eğitim modeli geliştirmekte ve uygulamaktadır” 

En çok karışan kavramlar: Mizaç, Karakter, Kişilik…

Mizaç (huy), doğuştan gelen ve yaşam boyu değişmeyen, kendine özgü algı, arayış, motivasyon ve potansiyelleri bulunan yapısal bir çekirdek aslında. Kişilerin yaşamdaki temel ihtiyaç, beklenti ve bakış açılarını belirler. Buradan hareketle mizacı, bireylerin nesilden nesle aktarılan özellikler ve bedenine ait özelliklerin (cinsiyet, saç-göz rengi v.b.) genetik kodunu barındıran DNA’ya benzetebiliriz. Nasıl ki DNA kişinin bedensel özellikleri de dahil vücuduyla ilgili tüm bilgiyi içeriyorsa, psikolojik DNA kabul edilebilecek mizaç da kişinin sergilemeye eğilimli olduğu tüm davranışsal, duygusal ve bilişsel özellikleri içerir.

Karakter, mizaç özelliklerinin kararlılık, belirginlik ve süreklilik göstermesiyle meydana gelir. Mizacı bir tohum olarak kabul edersek, karakteri ağacın kalın dallarına benzetebiliriz. Örneğin, mizacında öfkeli olma özelliği bulunan birinin, birçok durumda belirgin ve sürekli bir biçimde öfkeli davranışlar sergilemesi ve çevresindekiler tarafından “öfkeli biri” olarak tanımlanması, artık onun karakterine dair bir özelliktir.

Kişilik, mizaç yapısının, cinsiyet, zekâ ve biyolojik etkenler gibi büyük oranda değişmeyen şartlar ve yaşadığı çevre, kültür, aile, aldığı eğitim, yaşanılan olaylar gibi kısmi olarak değişebilir şartların etkileşmesiyle meydana gelir. Mizaç kişiliğin yapısal zeminidir. Mizaç bir tohum, karakter ağacın kalın dalları ise; kişilik de ağacın tamamıdır diyebiliriz. 

Eğitimde mizaç temelli yaklaşım…

Derneğin üyeleri Mizaç Temelli Eğitim Yaklaşımı için şunları söylüyor; “Dokuz Tip Mizaç Modeli yaklaşımından yola çıkan, öğrencilerin bireysel farklılıklarını doğuştan gelen ve yaşam boyu değişmeyen mizaç yapısı temelinde değerlendiren, yanlış genellemeler ve herkese yönelik hap reçetelerin aksine her bir mizaç yapısına uygun yaklaşımlar sunan yeni bir yaklaşım. Mizaç Temelli Eğitim; doğuştan gelen, yaşam boyu değişmeyen, bireyin algı, motivasyon ve bakış açılarını belirleyen mizaç yapısını temel alarak, bireysel farklılıkları tespit etmeyi ve bu farklılıklara uygun eğitim yaklaşımı belirlemeyi olanaklı kıar."

 


 

Eklenme Tarihi: 00:47 12-04-2016
Maya Dokuz Tip Mizaç DTMM Prof. Dr. Ziya Selçuk